Bron: Capariscoop 2010, nummer 73
Wist u dat er honden zijn die ver van tevoren kunnen aangeven dat een kind een epileptische aanval krijgt? Of dat er speciale 'diabeteshonden' zijn die aanvoelen waneer de bloedsuikerspiegel van hun baasje te laag is? Stichting Helphûn Fryslân leidt deze speciale hulphonden op en schakelt daarbij de hulp in van gastgezinnen. Hepke van der Ploeg en zijn vrouw vangen pups op voor de Stichting. Een dankbare hobby, naast zijn werk als archivaris.

AI ruim dertig jaar werkt Hepke gedetacheerd via Caparis bij gemeente Tytstjerkseradiel. Hij zorgt ervoor dat alle stukken in het gemeentelijk archief worden gedigitaliseerd. Door allerlei lichamelijke kwalen en een heIe zware operatie werkt Hepke halve dagen. Hij heeft dus veel vrije tijd, maar juist door al die kwalen zijn heel veel hobby's niet voor hem weggelegd. Gelukkig bracht vier jaar geleden de Drachtster Courant de oplossing.
In die krant las zijn vrouw dat Stichting Helphûn Fryslân op zoek was naar gastgezinnen voor pups die worden opgeleid tot hulp- of therapiehond. 'Dat was net wat voor ons. We zijn gek op honden, we hebben zelf een hele lieve stabij. Dat zou voor Hepke de ideaIe hobby zijn.' Na aanmelding als gastgezin werd er eerst bij hen thuis gekeken of hun woning wel geschikt was om pups op te vangen. Dat bleek geen enkel probleem en zo mochten Hepke enzijn vrouw al snel de eerste pup ontvangen.
Een pup van Helphûn Fryslân blijft zo'n zeven maanden bij het gastgezin. 'Wij socialiseren de pups. Dat betekent dat we ze laten wennen aan allerlei dagelijkse situaties. We nemen de pup mee in de lift en naar de winkel, we laten ze wennen aan het verkeer, ze leren traplopen en ornqaan met hordes schoolkinderen. We krijgen van Helphûn Fryslân een lijst met vaardigheden die we de hond moeten aanleren. Het zijn trouwens heel vaak Collies. Dat zijn hele rustige en intelligente honden. Die leren snel.'
Inmiddels heeft Hepke al zo'n zeven verschillende honden in huis gehad. Was er nou nooit een hondje bij waarmee het niet is gelukt. 'Nee,' zegt Hepke, 'Elke hond heeft van ons geleerd wat hij moest leren. Er was wel eens een hond die heel bang was voor auto's en vrachtwagens. Toen ben ik met scootmobiel naar een rotonde bij Kootstertille gereden, samen met de hond. Ik heb er net zo lang qezeten totdat die hond niet meer bang was. Dat is dan gewoon een kwestie van doorzetten. En een van de honden is een poosje bij ons teruggeweest. Die hond kon zelf keukenlades openen, maar dat deed hij op een dag zo enthousiast dat de lade met een harde klap op de vloer viel. Hij schrok natuurlijk enorm en durfde daarna eerst geen lades meer te openen. Maar met een stukje leverworst en engelengeduld hebben we hem toch weer over die angst heen geholpen.'
De honden worden door Helphûn Fryslân op twee manieren ingezet: als therapiehond voor kinderen die bijvoorbeeld ADHD, PDD-NOS of een autistische stoornis hebben of als hulphond voor kinderen die een lichamelijke beperking hebben, waardoor ze zelf bepaalde dingen niet meer kunnen. 'Het woord zegt het eigenlijk al: een therapiehond heeft een therapeutische werking voor de kinderen. Ze voelen zich vaak zelfverzekerder als de hond bij hen is. De honden hebben vaak een ontspannend effect op de kinderen, vooral als kinderen heel gespannen zijn,' vertelt Hepke. Ais een hond als therapiehond ingezet wordt, gaat de hond direct van het gastgezin naar het kind. Hulphonden volgen eerst nog een training. Het is onvoorstelbaar wat ze die honden allemaal leren. Ze openen deuren en kastjes, ze helpen kinderen met aan- en uitkledenen, ze trekken de was uit de wasmachine en drukken op liftknoppen. En er zijn dus ook honden die worden opgeleid tot epilepsie- of diabeteshond. Die honen ruiken als iemand een epileptische aanval krijgt of als de suikerspiegel te laag is,' vertelt Hepke.
De kinderen die de hond krijgen, volgen ook een training. Zij gaan samen met hun ouders een aantal dagen 'intern' bij de Stichting om te leren omgaan met de honden. Het is belangrijk dat er een klik is tussen het baasje en de hond, want de honden blijven hun leven lang bij hetzelfde kind. 'Dat moet ook wel, want de hond wordt echt specifiek opgeleid voor dat kind. Je kunt dus niet zomaar een hond bij een ander kind neerzetten,' legt Hepke uit.
Na zeven maanden lief en leed met de hond te hebben gedeeld, gaat de hond weer weg. Het afscheid valt niet altijd mee: 'Elke hond is weer enders, met de ene heb je meer dan met de ander. Mijn vrouw brengt de honden altijd weg, dan ga ik niet mee. Ik vind het toch altijd weer moeilijk om afscheid te nemen. Je doet het natuurlijk voor een heel mooi doel, je weet dat de honden op een hele goede plek komen.' Gelukkig hoeft hij voorlopig nog niet afscheid te nemen van de pup die ze nu in huis hebben: 'Ik vond deze hond eigenlijk eerst veel te klein, geef mij maar een grotere hond. Mar no bin ik der stjonkende mâl mei. Dit is ek wer in machtig hûntsje.'
Stichting Helphûn Fryslân is altijd nog op zoek naar nieuwe gastgezinnen. Hepke kan het iedereen van harte aanraden! Kijk voor meer informatie op de website van de Stichting:
www.hhfrl.nl